Güvercin bileziği: ne işe yarar, ne zaman takılır, nasıl kayda geçer?

Bilezik (halka), yavru küçükken ayağına geçirilen ve kuşu ömür boyu tanımlayan işarettir. Bu yazı bileziğin ne işe yaradığını, ne zaman takıldığını, üstündeki numaranın nasıl okunduğunu ve kayıtta nasıl tutulması gerektiğini anlatır.

Son güncelleme: 7 Ekim 2026

Güvercinin ayağındaki bilezik ne işe yarar?

Bilezik kuşun kimliğidir. Aynı renkte, aynı ırktan yirmi kuşu birbirinden ayırmanın ve bir yavrunun hangi çiftten çıktığını yıllar sonra da söyleyebilmenin en pratik yolu budur.

Kayıtta: çift, yumurta, sağlık ve şecere kayıtları bu kimliğe bağlanır.
Satışta: alıcıya verilen şecere belgesindeki kuş ile eldeki kuşun aynı olduğunu bilezik gösterir.
Kayıpta: federasyon ve dernek bileziklerinde numara, bileziğin kime kayıtlı olduğunu bulmaya yarar.

Federasyon bileziği ve özel bilezik

İki tür bilezik yaygındır. Federasyon ve derneklerin dağıttığı bileziklerde numara bir düzene göre basılır: ülke kodu, yıl, bölge ya da kulüp kodu ve sıra numarası. Bu numaraya künye de denir. Ulusal Güvercin Federasyonu'nun sorgulama sayfasındaki örnek biçim TR25-16A-0001'dir.

Özel bilezikleri üretici kendi bastırır; üstünde çoğunlukla ad, telefon ve bir sıra numarası olur. Renk, yazı ve numara düzeni üreticiye aittir; bu yüzden tek bir "doğru biçim" yoktur.

Bilezik yavruya ne zaman takılır?

Kapalı bilezik yavru küçükken takılır; ayak büyüdükten sonra bilezik geçmez. Kaynaklar tek bir gün üzerinde birleşmiyor: yedinci gün civarını söyleyen de var, 10–14. günü söyleyen de. Güvenli ifade şudur: çıkımdan sonraki ilk bir-iki hafta içinde, ırka ve bilezik çapına göre.

Pratik ölçü ayağın kendisidir. Bilezik parmakların üzerinden geçiyor ve geri çıkmıyorsa zamanı gelmiştir; erken takılan bilezik düşer, geç kalınırsa geçmez.

Çap ırka göre değişir. Satıcı tablolarında paçasız ırklar için 7 mm, paçalı ırklar için 8 mm civarı önerilir; almadan önce satıcının ya da bağlı olduğunuz federasyonun ölçü tablosuna bakın.

Bilezik (künye) sorgulama nereden yapılır?

Bulduğunuz ya da satın aldığınız kuşun bileziğinin kime kayıtlı olduğunu ancak o bileziği dağıtan kurum söyleyebilir. Federasyonların kendi sorgulama sayfaları vardır:

Soy Defteri bir bilezik sorgulama sitesi değildir ve başkasının kuşunun sahibini gösteremez; yalnızca sizin kendi kümesinizin kaydını tutar. Özel bastırılmış bileziklerde bakılacak yer, bileziğin üstündeki ad ve telefondur.

Bilezik kayıtta nasıl tutulur?

Rengi ve numarayı ayrı yazın. "Kırmızı 405" ile "Mavi 405" iki ayrı kuştur; numara tek başına yetmez.
Kuşun rengi ile bileziğin rengini karıştırmayın; ikisi ayrı bilgidir.
Bileziksiz kuşa da bir kimlik verin. Bilezik düşebilir ya da hiç takılmamış olabilir; kuşun kayıttaki kimliği bileziğe bağlı kalmamalıdır.
Baştaki sıfırları koruyun: 0042 ile 42 defterde aynı görünür, aramada aynı değildir.

Bu kimlik şecerede nasıl kullanılır: soy ağacı ve şecere belgesi

Soy Defteri'nde bilezik kaydı

Soy Defteri bilezik biçimini dayatmaz: bilezik rengi ve numarası ayrı alanlardır ve ikisi de isteğe bağlıdır. Kuşa bilezikten bağımsız bir kimlik numarası da verirsiniz: yeni kuş eklerken sıradaki numara hazır gelir, baştaki sıfırlar korunur.

Sürü listesinde bileziğin renginden, numarasından, kuşun adından ya da kimlik numarasından arama yaparsınız. Şecere belgesinde bilezik varsa bilezik, yoksa kimlik numarası görünür.

Ücretsiz dene

KREDİ KARTI İSTEMİYORUZ

Sık sorulanlar

Güvercine bilezik kaç günlükken takılır?

Kaynaklar tek bir günde birleşmiyor: yedinci gün civarı da, 10–14. gün de söyleniyor. Irka ve bilezik çapına göre, çıkımdan sonraki ilk bir-iki hafta içinde takılır. Bilezik parmakların üzerinden geçip geri çıkmıyorsa zamanı gelmiştir.

Bilezik numarasından kuşun sahibi bulunur mu?

Federasyon ya da dernek bileziğiyse, o kurumun sorgulama sayfasından bulunabilir. Özel bastırılmış bilezikte sahibin adı ve telefonu çoğunlukla bileziğin üstünde yazar. Soy Defteri başkasının kuşunu sorgulatmaz.

Bilezik takmak zorunlu mu?

Kendi kaydınız için zorunlu değildir; kuşu ad ya da kimlik numarasıyla da izleyebilirsiniz. Yarış ve sergi kuralları ayrıdır; onlar için bağlı olduğunuz federasyonun kurallarına bakın.

Güvercin bilezik ölçüleri nedir?

Çap ırka göre değişir. Satıcı tablolarında paçasız ırklar için 7 mm, paçalı ırklar için 8 mm civarı önerilir. Almadan önce satıcının ya da federasyonunuzun ölçü tablosuna bakın.