Güvercinlerde akraba eşleştirme: akrabalık katsayısı nasıl okunur?
İki akraba kuşu eşleştirdiğinizde yavrunun aynı atadan iki kez miras alma olasılığı doğar. Akrabalık katsayısı bu olasılığı tek bir yüzdeye indirir: öz kardeş eşleştirmesinde %25, kuzen eşleştirmesinde %6,25. Bu yazı sayının nereden geldiğini ve eşleştirmeden önce nasıl okunacağını anlatır.
Son güncelleme:
Akrabalık katsayısı ne demek?
Her yavru, her genin bir kopyasını babasından, bir kopyasını annesinden alır. Ana ile baba akrabaysa bu iki kopyanın aynı atadan gelen aynı kopya olma olasılığı vardır. Akrabalık katsayısı bu olasılıktır.
Sıfır, kayıtlı atalar içinde ortak ata olmadığını gösterir. Sayı büyüdükçe yavrunun o atanın özelliklerini, iyisini de kötüsünü de, iki taraftan birden alma olasılığı artar.
Terim notu: zootekni kaynaklarında bu ölçünün adı "akrabalı yetişme katsayısı"dır (Wright katsayısı, F) ve ana ile babanın birbirine akrabalık derecesinin yarısına eşittir. Üreticiler arasında ve bu yazıda kısaca akrabalık katsayısı deniyor.
Hangi eşleştirmede kaç çıkar?
Aşağıdaki değerler doğacak yavrunun katsayısını gösterir ve ataların kendi aralarında akraba olmadığı durumda geçerlidir.
| Eşleştirme | Yavrunun akrabalık katsayısı |
|---|---|
| Baba × kız ya da ana × oğul | %25 |
| Öz kardeşler | %25 |
| Yarım kardeşler (babası ya da anası bir) | %12,5 |
| Amca × yeğen ya da dayı × yeğen | %12,5 |
| Dede × torun | %12,5 |
| Kuzenler | %6,25 |
Aynı ata şecerede birden çok koldan geçiyorsa değerler toplanır; atalar da kendi içinde akrabaysa sayı tablodakinden yüksek çıkar. Bu yüzden hesabı elle yapmak üç-dört nesilden sonra pratik olmaktan çıkar.
Kardeş güvercin eş olur mu?
Olur; üreticiler belirli bir özelliği sabitlemek için yakın akraba eşleştirmesini bilerek de yapar. Bilinmesi gereken, bunun bir bedeli olduğudur: öz kardeş eşleştirmesinde yavrunun genlerinin ortalama dörtte biri iki taraftan aynı atadan gelir. O atada gizli duran bir kusur varsa ortaya çıkma olasılığı da aynı oranda yükselir.
Karar üreticinindir. Kaydın işi bu kararı bilerek vermenizi sağlamaktır: eşleştirmeden önce iki kuşun ortak atası var mı, varsa kaçıncı kuşakta, sayı ne çıkıyor.
Şecere eksikse sayı küçük çıkar
Katsayı yalnızca kayıtlı atalardan hesaplanır. Dışarıdan aldığınız iki kuşun ataları bilinmiyorsa sonuç %0 çıkar; bu, akraba olmadıkları anlamına gelmez, bilinmediği anlamına gelir. Aynı üreticiden alınan kuşlar akraba olabilir.
Bu yüzden katsayının yanında kaç atanın bilindiğine de bakın. Dört nesildeki 30 atadan 6'sı biliniyorken çıkan %0 ile 30'u da biliniyorken çıkan %0 aynı güveni vermez.
Şecere nasıl tutulur, kaç nesil gösterilirSoy Defteri'nde akrabalık katsayısı
Soy Defteri'nde yeni çift oluştururken erkeği ve dişiyi seçtiğiniz anda doğacak yavrunun akrabalık katsayısı görünür; kuzen düzeyinde ve üstünde uyarı çıkar. Yanında kaç atanın bilindiği de yazar, yani eksik şecerenin sayıyı küçülttüğü durumu görürsünüz.
Her kuşun kendi akrabalık katsayısı şecere belgesinde de yazar; bir atanın birden çok koldan geçtiği şecerelerde ayrıca uyarı gösterilir.
Ücretsiz deneKREDİ KARTI İSTEMİYORUZ
Sık sorulanlar
Kardeş güvercinler eşleştirilir mi?
Eşleştirilebilir ve bazı üreticiler bunu bir özelliği sabitlemek için bilerek yapar. Öz kardeş eşleştirmesinde yavrunun akrabalık katsayısı %25'tir; gizli kusurların ortaya çıkma olasılığı da buna bağlı olarak artar.
Akrabalık katsayısı nasıl hesaplanır?
Ana ile babanın ortak atalarına giden her yol ayrı ayrı hesaplanıp toplanır. Öz kardeşlerde sonuç %25, yarım kardeşlerde %12,5, kuzenlerde %6,25 çıkar. Üç-dört nesilden sonra hesabı elle yapmak zorlaşır.
Katsayı %0 çıktı; kuşlar kesin akraba değil mi?
Kesin değil. Katsayı yalnızca kayıtlı atalardan hesaplanır; şecere eksikse gerçek akrabalık görünenden yüksek olabilir.